top of page
Ara

İHTİYAƇ NEDENİYLE TAHLİYE DAVASI

  • Yazarın fotoğrafı: Koca Avukatlık BĆ¼rosu
    Koca Avukatlık BĆ¼rosu
  • 2 Eyl 2024
  • 9 dakikada okunur

Ā 

Av. Said KOCA

Stj. Av. Sinem HIDIR

Ā 

ƖZ:

Ä°htiyaƧ nedeniyle tahliye davası; 6098 sayılı TĆ¼rk BorƧlar Kanununda dĆ¼zenlenmiş olan, kiralayanın ve kanunda sayılan diğer kişilerin konut veya işyeri ihtiyacı olması halinde, kusuru bulunmasa bile kiracıyı tahliye etmesine imkan sağlayan dava tĆ¼rĆ¼dĆ¼r. Kiracıyı tahliye etmek isteyen kiralayan, taşınmazın bulunduğu yer sulh hukuk mahkemesinde tahliye davası aƧmalıdır. Elimizdeki Ƨalışma ƶzet mahiyette olup emsal kararlar ile uygulayıcıya yol gƶstermek amacıyla hazırlanmıştır.


DAVANIN AƇILABÄ°LMESÄ° İƇİN ZORUNLU VE SAMÄ°MÄ° Ä°HTÄ°YAƇ OLMASI ŞARTI


Tahliye davasında kiraya verenin ƶne sĆ¼rmĆ¼ÅŸ olduğu ihtiyaƧ iddiası gerƧek, zorunlu ve samimi olmalıdır. Bu durum Yargıtay kararlarında: ā€˜ā€™Ä°htiyaƧ iddiasına dayalı davalarda tahliyeye karar verilebilmesi iƧin ihtiyacın gerƧek, samimi ve zorunlu olduğunun kanıtlanması gerekir. Devamlılık arz etmeyen geƧici ihtiyaƧ tahliye nedeni yapılamayacağı gibi henĆ¼z doğmamış veya gerƧekleşmesi uzun bir sĆ¼reye bağlı olan ihtiyaƧ da tahliye sebebi olarak kabul edilemez. Davanın aƧıldığı tarihte ihtiyaƧ sebebinin varlığı yeterli olmayıp, bu ihtiyacın yargılama sırasında da devam etmesi gerekir.ā€™ā€™ Şeklinde ifade edilmiştir. Ä°lgili karar:

Ā 

Yargıtay 6. HD., E. 2012/814 K. 2012/4701 T. 22.3.2012

Ā 

ā€˜ā€™Taraflar arasındaki uyusĢ§mazlık ihtiyacĢ§ iddiasının samimi olup, olmadıgĢ†Ä± noktasındadır.Davacı ihtarnamede ve dava dilekcĢ§esinde tasĢ§Ä±nmaza kendi ihtiyacı oldugĢ†unu belirtmisĢ§, ancak daha sonraki beyanlarında tasĢ§Ä±nmaza kayın pederinin ihtiyacı oldugĢ†unu, son olarak da ogĢ†lunun evlenerek bu evde oturacagĢ†Ä±nı, kayınpederinin de onunla birlikte oturacagĢ†Ä±nı bildirmisĢ§tir.Ancak ihtiyacĢ§lı ogĢ†lunun nisĢ§an ve evlilik hazırlıgĢ†Ä± icĢ§inde oldugĢ†una dair bir belge ve delil ibraz etmemisĢ§tir. Davacı tanıgĢ†Ä±nın ihtiyacĢ§ iddiasına ilisĢ§kin bir beyanı yoktur. Davacı ihtiyacĢ§ iddiasının gercĢ§ek, samimi, zorunlu oldugĢ†unu kanıtlama yuĢˆkuĢˆmluĢˆluĢˆgĢ†uĢˆ altındadır.Mevcut delillere goĢˆre iddianın kanıtlandıgĢ†Ä±ndan bahsedilemez. Mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabuluĢˆne karar verilmisĢ§ olması dogĢ†ru olmadıgĢ†Ä±ndan huĢˆkmuĢˆn bozulması gerekmisĢ§tir.ā€™ā€™

Ā 

KONUT Ä°HTÄ°YACI

Ā 

Ä°htiyaƧ nedeniyle tahliye davasında konut ihtiyacı sebebine dayanabilecek kişiler, TBK madde 350 ve madde 351ā€™de belirtilmiştir.

Buna gƶre; kiraya verenin kendisi, eşi, altsoyu, Ć¼stsoyu veĀ  kanun gereği bakmakla yĆ¼kĆ¼mlĆ¼ olduğu kişinin ihtiyacı sebebiyle tahliye davası aƧılabilir. Kiralananı sonradan edinen kişi de aynı şekilde kendisi, eşi, altsoyu, Ć¼stsoyu, kanun gereği bakmakla yĆ¼kĆ¼mlĆ¼ olduğu kişinin konut veya işyeri gereksinimine dayanarak tahliye davası aƧabilir.

Ā 

1.Kiraya Verenin Kendisinin ve Eşinin Konut veya İşyeri İhtiyacı


Kiraya veren kiralanan konutu kendi veya eşinin ihtiyacı nedeniyle tahliye ettirmek isteyebilir. Ɩrneğin,

Yargıtay 6. HD., E. 2013/15472 K. 2013/16012 T. 27.11.2013 sayılı kararında : ā€˜ā€™Toplanan tuĢˆm delillerden; ihtiyacĢ§lının emekli ve bosĢ§ta oldugĢ†u, halen cĢ§ayevi olarak isĢ§letilen isĢ§yerini yine cĢ§ay ocagĢ†Ä± olarak kullanacagĢ†Ä±, dava konusu yere ihtiyacı bulundugĢ†u, ihtiyacın gercĢ§ek ve samimi oldugĢ†u anlasĢ§Ä±lmısĢ§tır. Mahkemece tahliye davasının kabuluĢˆne karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekcĢ§eyle reddine karar verilmesi dogĢ†ru degĢ†ildir.ā€™ā€™

Şeklinde hĆ¼kĆ¼m tesis ederek kiralayanın işyerini kendi kullanımı iƧin tahliye etmesini geƧerli bir tahliye nedeni saymıştır.

Kiraya verenin kendi konut ihtiyacı nedeniyle tahliye talebine ilişkin emsal karar:

Yargıtay 6. HD., E. 2015/6245 K. 2015/9532 T. 5.11.2015

ā€˜ā€™Davacı 08.07.1976 dogĢ†umlu olup dava tarihi itibariyle 38 yasĢ§Ä±ndadır. Evli ve iki cĢ§ocuk sahibi ola davacının annesiyle birlikte oturdugĢ†u konusunda uyusĢ§mazlık bulunmamaktadır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 23.10.2015 tarihli 2014/6-224 Esas 2015/2354 Karar sayılı kararında da belirtildigĢ†i uĢˆzere, resĢ§it olan davacının ayrı meskende oturması yasal hakkı olup anne veya babası ile birlikte oturmaya zorlanamaz. Davacının annesiyle birlikte oturuyor olması basĢ§lı basĢ§Ä±na ihtiyacın varlıgĢ†Ä± icĢ§in yeterlidir. Davalı, davacıya ait basĢ§ka tasĢ§Ä±nmazların oldugĢ†unu beyan etmekte ise de bu tasĢ§Ä±nmazların bosĢ§ oldugĢ†unu iddia ve ispat edememisĢ§tir. Bu bakımdan mahkemece kiralananın tahliyesine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekcĢ§elerle davanın reddine karar verilmesi dogĢ†ru degĢ†ildir.ā€™ā€™

Kiraya verenin kendi işyeri ihtiyacı nedeniyle tahliye talebine ilişkin emsal karar:

Yargıtay 6. HD., E. 2012/5204 K. 2012/8094 T. 30.5.2012

ā€˜ā€™Davacılar vekili davacılardan ...'in birkacĢ§ yıl oĢˆnce isĢ§yerini kapattıgĢ†Ä±, hali hazırda isĢ§siz oldugĢ†unu ve cĢ§alısĢ§mak istedigĢ†ini, dava konusu oteli davacılardan ...'in isĢ§letecegĢ†ini, digĢ†er davacıların da bu duruma muvafakat ettiklerini belirterek tahliye isteminde bulunmusĢ§lardır. Mahkemece, davacı ...'in elektrik duĢˆkkanı bulundugĢ†u ancak birkacĢ§ yıl oĢˆnce kapatıp emekliye ayrıldıgĢ†Ä±, digĢ†er davacıların da isĢ§ yerleri bulunup cĢ§alısĢ§tıkları, ayrıca davacılara miras kalan bir cĢ§ok gayrimenkul bulundugĢ†u, gelinen suĢˆrecĢ§te otel acĢ§Ä±p isĢ§letmek gibi buĢˆyuĢˆk masraf, emek, zaman ve yetenek gerektiren bir isĢ§in altına girmenin hayatın olagĢ†an akısĢ§Ä±nda beklenemeyecegĢ†i bu bagĢ†lamda davacıların isĢ§ yeri ihtiyacının gercĢ§ek, samimi ve zorunlu olmadıgĢ†Ä± gerekcĢ§esiyle tahliye davasının reddine karar verilmisĢ§ ise de; davacı tanıkları davacı ...'in daha oĢˆnce elektrikcĢ§i duĢˆkkanı oldugĢ†unu, duĢˆkkanı tasfiye ederek emekli oldugĢ†unu, sĢ§u anda kendi isĢ§ yerini cĢ§alısĢ§tırmak istedigĢ†ini, davacı ...'in otel isĢ§letebilecek bilgi ve yetkiye sahip oldugĢ†unu, emekli maasĢ§Ä± dısĢ§Ä±nda basĢ§ka bir geliri olmadıgĢ†Ä±nı, daha oĢˆncede kardesĢ§leri ile otel isĢ§lettigĢ†ini bildirmisĢ§ler, davacının ihtiyacının samimi oldugĢ†unu dogĢ†rulamısĢ§lardır. Bu durumda mahkemece, kiralananın tahliyesine karar vermesi gerekirken, yazılı gerekcĢ§eyle ihtiyacĢ§ iddiası samimi olmadıgĢ†Ä±ndan davanın reddine karar verilmesi dogĢ†ru degĢ†ildir.ā€™ā€™

Kiraya verenin kendisinin ve eşinin konut ihtiyacına ilişkin emsal karar:

Yargıtay 6. HD., E. 2015/424 K. 2015/1619 T. 19.02.2015

ā€˜ā€™Davacı vekili dava dilekcĢ§esi ve yargılama sırasındaki beyanlarında; davalının 01.11.2009 basĢ§langıcĢ§ tarihli bir yıl suĢˆreli soĢˆzlesĢ§me uyarınca maliki bulundugĢ†u tasĢ§Ä±nmazda kiracı oldugĢ†unu, kendisinin 82 esĢ§inin ise 75 yasĢ§Ä±nda olup sagĢ†lık sorunları oldugĢ†unu, dava konusu tasĢ§Ä±nmazın bulundugĢ†u binada kızı ve torunlarının oturmakta olup kızı ve torunları ile aynı binada oturmak istediklerini bu nedenle de ihtiyacı nedeniyle kiralananın tahliyesine karar verilmesini talep etmisĢ§tir. Davalı ise, ihtiyacın gercĢ§ek ve samimi olmadıgĢ†Ä±nı, davacının asıl amacının evi satmak olup 2-3 ay oĢˆnce eve satılık ilanı astırdıgĢ†Ä±nı, davanın reddine karar verilmesini savunmusĢ§tur. Mahkemece davacının konut ihtiyacı samimi ve zorunlu goĢˆruĢˆlmeyerek davanın reddine karar verilmisĢ§ ise de; dosya icĢ§erisinde mevcut bilirkisĢ§i raporundan dava konusu tasĢ§Ä±nmaz bulundugĢ†u binanın bodrum katındaki otoparkta asansoĢˆr bulunması, aynı binanın 3 ayrı dairesinde kızı ve torunlarının oturuyor olması gibi avantajlı oĢˆzelliklerin bulundugĢ†u, davacının halen oturdugĢ†u binanın ise yoldan rampa ve sahanlıkları bulunan merdivenlerle ulasĢ§Ä±lması gibi davacı ve esĢ§inin yasĢ§ durumları dikkate alındıgĢ†Ä±nda engel durum tesĢ§kil edebilecek nitelikte oldugĢ†unun tespit edildigĢ†i anlasĢ§Ä±lmaktadır. Bu durumda dava konusu yerin davacının oturdugĢ†u konuta nazaran daha uĢˆstuĢˆn nitelikte oldugĢ†u, davacı ve esĢ§inin yasĢ§lı kisĢ§ilikleri ve kiralananın bulundugĢ†u binada kızı ve torunlarının oturdugĢ†u dikkate alınarak ihtiyacın gercĢ§ek, samimi ve zorunlu oldugĢ†unun kabuluĢˆ ile davalının tahliyesine karar vermek gerekirken, yazılı gerekcĢ§e ile davanın reddine karar verilmesi dogĢ†ru degĢ†ildir.ā€™ā€™

Kiraya verenin altsoyunun sağlık durumu nedeniyle tahliye talebine ilişkin emsal karar:

Yargıtay 6. HD., E. 2002/1372 K. 2002/1582 T. 11.03.2002

ā€˜ā€™ā€¦yine bu davada davacı bakmakla yĆ¼kĆ¼mlĆ¼ bir oğlunun olduğunu, ihtiyaƧlarını kendisinin gƶremediğini, doktor kontrolĆ¼nde bulundurulması gerektiğini, ƜskĆ¼p kasabasından gelip gitmesinin zor olduğunu, bu nedenle Kırklareliā€™nde oturması gerektiğini ileri sĆ¼rerek tahliye talebinde bulunmuştur. SĆ¼re yƶnĆ¼nden reddedilen bu davadan sonra aƧılan işbu davada davacı tanıkları davacının hasta bir Ƨocuğunun olduğunu Ƨocuğuna bakmak iƧin Kırklareliā€™nde kalmak istediğini doğrulamışlardır. Ancak davacının hasta olduğu iddia edilen Ƨocuğunun rahatsızlığının ne olduğu, sĆ¼rekli doktor kontrolĆ¼nĆ¼n gerekip gerekmediğinin sağlık kuruluna sevk edilerek gerekli rapor alınmadan noksan tahkikatla yazılı şekilde hĆ¼kĆ¼m tesisi hatalı olmuştur. HĆ¼kĆ¼m bu nedenle bozulmalıdır.ā€™ā€™


2.Kiraya Verenin Altsoy, Ɯstsoy ve Bakmakla YĆ¼kĆ¼mlĆ¼ Olduğu Kişinin Konut Ä°htiyacı

Ā 

Kiraya verenin altsoyunun konut ihtiyacı nedeniyle tahliyeye ilişkin emsal kararlar:

Ā 

Yargıtay 6. HD., E. 2013/12007 K. 2013/14454 T. 30.10.2013

ā€˜ā€™Olayımıza gelince; Mahkemece davacının ogĢ†lunun tek cĢ§ocuk olması nedeni ile yalnızca annesi ile birlikte oturdugĢ†u yerden tasĢ§Ä±nmasını gerektirecek zorunlu bir halin bulunmadıgĢ†Ä± bu nedenlerle davacının ogĢ†lunun bu yere ihtiyacının gercĢ§ek ve samimi olmadıgĢ†Ä±ndan bahisle davanın reddine karar verilmisĢ§ ise de davacı ile birlikte oturan ogĢ†lunun 26 yasĢ§Ä±nda ve uĢˆniversite mezunu oldugĢ†u ayrı yasĢ§amaya hakkı olup, annesiyle birlikte oturmaya zorlanamayacagĢ†Ä± ve tasĢ§Ä±nmazın isĢ§yerine yakın olması nedeni ile dava konusu tasĢ§Ä±nmaza ihtiyacı oldugĢ†u anlasĢ§Ä±lmaktadır. Bu durumda ihtiyacın gercĢ§ek, samimi ve zorunlu oldugĢ†unun kabuluĢˆ ile davalının tahliyesine karar vermek gerekirken, yazılı gerekcĢ§e ile davanın reddine karar verilmesi dogĢ†ru degĢ†ildir.ā€™ā€™


Yargıtay 6. HD., E. 2013/11607 K. 2013/12828 T. 23.9.2013

Ā 

ā€˜ā€™ Olayımıza gelince; davacı kızı ...'in ...'a geldigĢ†ini ve mecura ihtiyacı bulundugĢ†unu bildirmisĢ§, mahkemece davacı ve esĢ§inin arada sırada gelmesi halinde bile halen kızları ... ve ...'nun oĢˆgĢ†rencilik yıllarından beri birlikte kaldıkları 3 oda 1 salondan olusĢ§an eve sıgĢ†amama ihtimallerinin samimiyetten ve inandırıcılıktan uzak oldugĢ†u,...'in kıyafetlerinin orada burada dagĢ†Ä±nık bir sĢ§ekilde durdugĢ†u ve ihtiyacın bulunmadıgĢ†Ä± gerekcĢ§esiyle davanın reddine karar verilmisĢ§se de; Davacının kızlarının resĢ§it, isĢ§ sahibi ve muĢˆstakil konut edinme hakkına sahip kimseler oldugĢ†u anlasĢ§Ä±lmaktadır. Kimse kardesĢ§i de olsa basĢ§kasıyla birlikte yasĢ§amaya zorlanamaz. Bu durumda davacının kızının ihtiyacının gercĢ§ek ve samimi oldugĢ†unun kabuluĢˆ gerekir. Mahkemece tahliyeye karar verilmesi gerekirken yazılı gerekcĢ§e ile davanın reddine karar verilmesi dogĢ†ru degĢ†ildir.ā€™ā€™

Ā 

Kiraya verenin altsoyunun işyeri ihtiyacı nedeniyle tahliyeye ilişkin emsal kararlar:

Yargıtay 6. HD., E. 2013/8776 K. 2013/11858 T. 10.7.2013

ā€˜ā€™ Davacı vekili, dava dilekcĢ§esinde; dava konusu kiralananın 15.4.2011 tarihinde 1 yıl suĢˆre ile davalıya kiraya verildigĢ†ini, muĢˆvekkilinin ogĢ†lunun dava konusu yerde telefon alım-satım ve tamir isĢ§i yapacagĢ†Ä±nı ileri suĢˆrerek, davalının kiralanandan tahliyesini istemisĢ§tir. Davalı vekili, tasĢ§Ä±nmazı kiralayalı henuĢˆz 1 yıl oldugĢ†unu, ihtiyacĢ§ iddiasının ileri suĢˆruĢˆlmesinin haklı ve samimi olmadıgĢ†Ä±nı, davacının ogĢ†lunun daha oĢˆnce kiralananın bitisĢ§igĢ†inde isĢ§yeri oldugĢ†unu ve bu yerin projeye aykırı ve ruhsatsız olması nedeniyle Belediyece kapattırıldıgĢ†Ä±nı, halen bu yerin atıl olarak durdugĢ†unu, duĢˆkkan oĢˆnuĢˆnuĢˆn Belediye ekipleri tarafından yıkıldıgĢ†Ä±nı, bu yeri yeniden yapabilmek icĢ§in tadilat projesi verilmedigĢ†ini beyanla davanın reddini istemisĢ§tir. Dinlenen davacı tanıkları; ihtiyacĢ§lının kiralanan tasĢ§Ä±nmazın bitisĢ§igĢ†inde cep telefonu satısĢ§ ve tamir isĢ§i yaptıgĢ†Ä±nı, bu yerin projeye aykırılık nedeniyle kapatılması uĢˆzerine bosĢ§ta kaldıgĢ†Ä±nı, dava konusu yerde yine cep telefon alım-satım ve tamir isĢ§i yapacagĢ†Ä±nı bildirmisĢ§lerdir. 21.08.2012 tarihli bilirkisĢ§i raporunda da dava konusu tasĢ§Ä±nmazın cep telefonu alım-satım isĢ§i yapılmasına elverisĢ§li nitelikte bulundugĢ†u bildirilmisĢ§tir.

Toplanan tuĢˆm delillerden; ihtiyacĢ§lının daha oĢˆnce cep telefonu alım-satımı yaptıgĢ†Ä± yerin imara aykırı olması nedeniyle kapatıldıgĢ†Ä±, ihtiyacĢ§lının bosĢ§ta oldugĢ†u, dava konusu yere ihtiyacı bulundugĢ†u, ihtiyacın gercĢ§ek ve samimi oldugĢ†u anlasĢ§Ä±lmısĢ§tır. Mahkemece davanın kabuluĢˆne karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekcĢ§eyle reddine karar verilmesi hatalı olmusĢ§tur. ā€˜ā€™


Yargıtay 3. HD., E. 2017/7019 K. 2017/17123 T. 6.12.2017

ā€˜ā€™ Davacı, kendisinin de restoran isĢ§letmeciligĢ†i yaptıgĢ†Ä±nı ve ihtiyacĢ§lı ogĢ†lunun yıllardır yanında cĢ§alısĢ§makta oldugĢ†unu, dava konusu kiralananda ogĢ†lu icĢ§in ayrı bir restoran acĢ§acagĢ†Ä±n belirterek tahliye isteminde bulunmusĢ§tur. Her ne kadar Mahkemece; davacının isĢ§letmekte oldugĢ†u isĢ§yerinin, cĢ§evredeki en buĢˆyuĢˆk isĢ§letmelerden biri oldugĢ†u, babasına ait isĢ§letmenin basĢ§Ä±nda duran ihtiyacĢ§lının ise asgari uĢˆcret alarak cĢ§alısĢ§tıgĢ†Ä±nın kabul edilemeyecegĢ†i belirtilerek ihtiyacĢ§ iddiasının samimi olmadıgĢ†Ä± gerekcĢ§esiyle davanın reddine karar verilmisĢ§ ise de; gerek davacı gerekse de davalı tanıkları, davacının ogĢ†lunun yakın zamanda evlendigĢ†ini ve maddi acĢ§Ä±dan zorlugĢ†a duĢˆsĢ§tuĢˆgĢ†uĢˆnuĢˆ bu nedenle de dava konusu yeri kendi adına isĢ§letmeye ihtiyacı oldugĢ†unu bildirdiklerinden, davacının ihtiyacını tanık anlatımları ile ispatlamısĢ§ oldugĢ†unun kabuluĢˆ gerekir. Davacının isĢ§letmesinin cĢ§evredeki en buĢˆyuĢˆ isĢ§letmelerden biri olması, ihtiyacĢ§lının babasının yanında cĢ§alısĢ§masını zorunlu kılmayacagĢ†Ä±ndan, bu durum ihtiyacın samimi olmadıgĢ†Ä±nı goĢˆstermez. Kiralananın yapılacak isĢ§ ile aynı mahiyette oldugĢ† degĢ†erlendirildigĢ†inde Mahkemece kiralananın tahliyesine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekcĢ§eyle davanın reddine karar verilmesi dogĢ†ru goĢˆruĢˆlmemisĢ§, huĢˆkmuĢˆn bozulması gerekmisĢ§tir. ā€˜ā€™


3.Yeni Malikin Konut İhtiyacı


Yeni malikin konut ihtiyacı sebebiyle tahliye, TBK madde 351ā€™ de dĆ¼zenlenmiştir. Kiralananı sonradan edinen kisĢ§i, onu kendisi, esĢ§i, altsoyu, uĢˆstsoyu veya kanun geregĢ†i bakmakla yuĢˆkuĢˆmluĢˆ oldugĢ†u digĢ†er kisĢ§iler icĢ§in konut veya isĢ§yeri gereksinimi sebebiyle kullanma zorunlulugĢ†u varsa, edinme tarihinden basĢ§layarak bir ay icĢ§inde durumu kiracıya yazılı olarak bildirmek kosĢ§uluyla, kira soĢˆzlesĢ§mesini altı ay sonra acĢ§acagĢ†Ä± bir davayla sona erdirebilir.


Yeni malikin konut ihtiyacı nedeniyle tahliyeye ilişkin emsal karar:

Yargıtay 6. HD., E. 2013/10014 K. 2013/11765 T. 9.7.2013

ā€˜ā€™Konut ya da cĢ§atılı isĢ§yeri niteligĢ†indeki bir tasĢ§Ä±nmazı iktisap eden kimse dilerse eski malik ile kiracı arasında yapılmısĢ§ soĢˆzlesĢ§meye dayanarak soĢˆzlesĢ§menin sonunda bir ay icĢ§inde, dilerse TBK.ā€™nun 351.maddesi uyarınca edinme guĢˆnuĢˆ de dahil olmak uĢˆzere edinme tarihinden basĢ§layarak bir ay icĢ§inde durumu kiracıya yazılı olarak bildirmek kosĢ§uluyla edinme tarihinden itibaren altı ay sonra ihtiyacĢ§ nedeniyle tahliye davası acĢ§abilir. Davanın altı ayın sonunda hemen acĢ§Ä±lması sĢ§art olmayıp soĢˆzlesĢ§me sonuna kadar acĢ§Ä±lması muĢˆmkuĢˆnduĢˆr. Ancak edinmeyi izleyen bir ay icĢ§erisinde bildirimin tebligĢ†i zorunlu olup bunun sonradan giderilmesi muĢˆmkuĢˆn degĢ†ildir. AcĢ§Ä±lacak davada tahliyeye karar verilebilmesi icĢ§in ihtiyacın varlıgĢ†Ä±nın kanıtlanması gerekir.

Olayımıza gelince; Davacı, dava konusu tasĢ§Ä±nmazı 03.08.2012 tarihinde iktisap etmisĢ§, davacı tarafcĢ§a kesĢ§ide edilen ve iktisaptan 6 ay sonra mesken ihtiyacı sebebiyle tahliyesinin istenilecegĢ†ini bildirir ihtarname, davalıya 06.08.2012 guĢˆnuĢˆnde tebligĢ† edilmisĢ§tir. Davacı tarafcĢ§a hem soĢˆzuĢˆ edilen hem de yukarıda acĢ§Ä±klanan esaslara goĢˆre, iktisap tarihinden itibaren dava acĢ§ma suĢˆresi olan 6 aylık doĢˆnem beklenmeden dav 16.01.2013 tarihinde acĢ§Ä±lmısĢ§tır. Bu durumda dava suĢˆresinde acĢ§Ä±lmadıgĢ†Ä±ndan ve bu husus kamu duĢˆzeni ile ilgili olup mahkemece re'sen goĢˆzoĢˆnuĢˆne alınması gerekecegĢ†inden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekcĢ§e ile tahliye kararı verilmesi dogĢ†ru degĢ†ildir.ā€™ā€™

Ā 

YENİDEN KİRALAMA YASAĞI

Ā 

TBK madde 355 hĆ¼kmĆ¼ne gƶre; ihtiyaƧ nedeniyle taşınmazın tahliyesini sağlayan kiraya veren, haklı neden olmaksızın, kiralananı uĢˆcĢ§ yıl gecĢ§medikcĢ§e eski kiracısından basĢ§kasına kiralayamaz. Yeniden insĢ§a ve imar amacıyla bosĢ§altılması sagĢ†lanan tasĢ§Ä±nmazlar da eski haĢ‚li ile, haklı sebep olmaksızın uĢˆcĢ§ yıl gecĢ§medikcĢ§e basĢ§kasına kiralanamaz. Eski kiracının, yeniden insĢ§a ve imarı gercĢ§eklesĢ§tirilen tasĢ§Ä±nmazları, yeni durumu ve yeni kira bedeli ile kiralama konusunda oĢˆncelik hakkı vardır. Bu hakkın, kiraya verenin yapacagĢ†Ä± yazılı bildirimi izleyen bir ay icĢ§inde kullanılması gerekir; bu oĢˆncelik hakkı sona erdirilmedikcĢ§e, tasĢ§Ä±nmaz uĢˆcĢ§ yıl gecĢ§meden basĢ§kasına kiralanamaz. Kiraya veren, bu huĢˆkuĢˆmlere aykırı davrandıgĢ†Ä± takdirde, eski kiracısına son kira yılında oĢˆdenmisĢ§ olan bir yıllık kira bedelinden az olmamak uĢˆzere tazminat oĢˆdemekle yuĢˆkuĢˆmluĢˆduĢˆr.

Ā 

SƜRE ŞARTI:

Ā 

Tahliye davası, belirli sĆ¼reli kira sƶzleşmelerinde sĆ¼renin sonunda aƧılabilir. Belirsiz sĆ¼reli kira sƶzleşmelerinde ise, her altı aylık kira dƶneminin bitiminden itibaren en az Ć¼Ć§ ay ƶncesinde Ƨekilecek ihtarla belirlenen tarihten sonraki bir ay iƧinde dava aƧılabilir. Ancak TBK m.353 gereği belirli ve belirsiz sĆ¼reli kira sƶzleşmelerinde kiraya veren, en geƧ dava aƧılması iƧin ƶngƶrĆ¼len sĆ¼rede dava aƧacağını kiracıya yazılı olarak bildirirse dava aƧma sĆ¼resi bir kira yılı iƧin uzamış sayılır. Yani kiralayanın yazılı bildirim yapmasıyla 1 aylık kiralayanın tahliyesine ilişkin dava aƧma sĆ¼resi 1 yıla uzamış olacaktır. Madde gerekƧesinde de belirtildiği Ć¼zere kiracıya yazılı bildirim yapılması dava aƧma sĆ¼resini 1 yıl uzatmış olacaktır.

Davanın sĆ¼resinde ilişkin Yargıtay bir kararında taraflar arasındaki belirli sĆ¼reli kira sƶzleşmesinin, sĆ¼re bitiminden ƶnce ihtar yapılmaması gerekƧesiyle bir yıl uzadığına bu nedenle de aƧılan tahliye davasının sĆ¼re yƶnĆ¼nden reddedilmesi gerektiğine hĆ¼kmetmiştir. Ä°lgili karar:


Yargıtay 6. HD., E. 2015/7848 K. 2015/10535 T. 30.11.2015


ā€˜ā€™Olayımıza gelince; taraflarca inkar edilmeyen 15.07.2013 basĢ§langıcĢ§ tarihli ve bir ay suĢˆreli kira soĢˆzlesĢ§mesi belirli suĢˆreli kira soĢˆzlesĢ§mesi niteligĢ†indedir. TuĢˆrk BorcĢ§lar Kanunu 347. maddesine goĢˆre konut ve cĢ§atılı isĢ§yeri kiralarında kiracı, belirli suĢˆreli soĢˆzlesĢ§melerin suĢˆresinin bitiminden en az onbesĢ§ guĢˆn oĢˆnce bildirim bulunmadıkcĢ§a, soĢˆzlesĢ§me aynı kosĢ§ullarla bir yıl icĢ§in uzatılmısĢ§ sayılır. Taraflar arasındaki kira soĢˆzlesĢ§mesinin bir ay olan suĢˆresinin bitimi ile soĢˆzlesĢ§me bir yıl suĢˆreyle yenilenmisĢ§tir. TuĢˆrk BorcĢ§lar Kanunu 350. madde geregĢ†ince kiraya veren kiralananı kendisi, esĢ§i, altsoyu, uĢˆstsoyu veya kanun geregĢ†i bakmakla yuĢˆkuĢˆmluĢˆ oldugĢ†u digĢ†er kisĢ§iler icĢ§in konut ya da isĢ§yeri gereksinimi sebebiyle kullanma zorunlulugĢ†u varsa belirli suĢˆreli soĢˆzlesĢ§melerde suĢˆrenin sonundan itibaren bir ay icĢ§inde ihtiyacĢ§ nedeniyle tahliye davası acĢ§abilir. Taraflar arasındaki kira soĢˆzlesĢ§mesi 15.07.2013 basĢ§langıcĢ§ tarihli ve bir ay suĢˆreli olup 15.08.2013 tarihinden itibaren bir yıl suĢˆreyle yenilenmisĢ§tir. Davacı tarafın dayandıgĢ†Ä± soĢˆzlesĢ§menin basĢ§langıcĢ§ ve bitisĢ§ tarihleri esas alındıgĢ†Ä±nda 16.07.2014 tarihinde erken acĢ§Ä±lan dava, suĢˆresinde degĢ†ildir. Mahkemece, suĢˆresinde acĢ§Ä±lmayan davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı sĢ§ekilde kabuluĢˆne karar verilmesi dogĢ†ru degĢ†ildirā€™ā€™


SONUƇ

Ā 

Kiraya verenin konut veya işyeri ihtiyacı olması halinde TBK madde 350ā€™ye dayanarak ihtiyaƧ nedeniyle tahliye davası aƧması mĆ¼mkĆ¼ndĆ¼r. Ä°lgili kararlarda da gƶrĆ¼ldĆ¼ÄŸĆ¼ Ć¼zere Yargıtay konut veya işyeri ihtiyacı iddiasının gerƧek ve samimi olması şartını ƶnemsemektedir. Bu nedenle ihtiyaƧ nedeniyle tahliye davası aƧacak kiraya verenin, dava sĆ¼resine ve şartlarına uymasının yanında sunmuş olduğu ihtiyaƧ gerekƧesinin de gerƧekƧi olması ƶnem arz etmektedir.

Kiralanan taşınmaz tahliye edildikten sonra davada ƶne sĆ¼rĆ¼lmĆ¼ÅŸ olan tahliye nedenlerine uygun şekilde kullanılmalıdır. Mevcut kiracı Ƨıkarıldıktan sonra kiracı, kendi veya kanunda sayılan kişilerin kullanımını ƶne sĆ¼rdĆ¼ÄŸĆ¼ halde taşınmazı başkasına kiralamışsa, kanunda ƶngƶrĆ¼len tazminatı ƶdemeye mahkum edilir.



KOCA

Avukatlık Bürosu

©2021, KOCA Avukatlık Bürosu

bottom of page